POWRÓT

POWRÓT NA STRONĘ GŁÓWNĄ SERWISU

Acrocephalus paludicolu Wodniczka       Występuje lokalnie i zwykle nielicznie, w Polsce zagrożona wyginięciem wskutek strat siedliskowych, ustąpiła m. in. ze Śląska. Najliczniej utrzymuje się w Kotlinie Biebrzy i na Polesiu Lubelskim. Chroniona.

Pochodzenie i systematyka. Gatunek monotypowy.       Rozmieszczenie. W Polsce występuje wyspowo jedynie w północno-wschodniej części kraju. Bagna Biebrzańskie stanowią prawdopodobnie najbogatszą ostoję wodniczki w obrębie całego jej areału. Miejscem największego jej zagęszczenia jest południowy basen Kotliny Biebrzy. Drugą pod względem liczebności enklawą wodniczki są tzw. Torfowiska Węglanowe pod Chełmem. W 1985 r. zarejestrowano tam ok. 200 śpiewających samców. Dość licznie spotyka się ją jeszcze na Pojezierzu Lęczyńsko-Włodawskim i w dolinie Warty na Bagnach Kramskich, gdzie ostatnio znacznie spadła jej liczebność na skutek przeprowadzonych melioracji.       Zmiany siedliskowe. W ostatnich kilkudziesięciu latach osuszono wiele bagien i torfowisk, zwłaszcza na terenach pojeziernych i dolinach rzecznych np. Bagno Wizna i Kuwasy nad Biebrzą, Krowie Bagno k.Włodawy, Bagna Kramskie k.Konina, stosunkowo licznie zasiedlonych przez wodniczkę. Osuszone torfowiska, stawy i bagna obsiano trawami, na zdegradowanych terenach torfowiskowych i zalewowych nastąpiła sukcesja roślinności krzewiastej i drzew, co uniemożliwia zasiedlanie i wpływa na spadek liczebności wodniczki.       Wielkość populacji wolno żyjącej. W latach osiemdziesiątych stan krajowej populacji szacowano na ok. 1200 par lęgowych i samców posiadających terytoria. Z tego przynajmniej 80% znajduje się w Kotlinie Biebrzy.        Kierunek i prognoza zmian populacji. Przewiduje się dalszy spadek liczebności populacji, zanik słabych, często efemerycznych stanowisk na skutek ich osuszania i obejmowania intensywnym użytkowaniem gospodarczym. Szansą na przetrwanie tego gatunku w Polsce jest przede wszystkim utrzymanie w niezmienionym stanie stanowiska biebrzańskiego, które należy objąć czynną ochroną.

Przyczyny wymierania. Niszczenie i powodowanie wyżej wymienionych zmian w podstawowych siedliskach tego gatunku.
Stosowane sposoby ochrony. Podlega ochronie gatunkowej i tylko w kilku stanowiskach korzysta z ochrony rezerwatowej (np. rezerwat Jezioro Drużno, Durne Bagno, Słońsk). Objęta też Konwencją Berneńską  i Ramsarską. Proponowane sposoby ochrony. Należy otoczyć dodatkową opieką najważniejsze ostoje lęgowe wodniczki w Polsce, tj. Kotlinę Biebrzy i torfowiska pod Chełmem. Kotlina Biebrzy, a zwłaszcza jej basen południowy, powinna stać się parkiem narodowym, a stanowiska pod Chełmem należy objąć ochroną rezerwatową. W miejscach gniazdowania wodniczki nie można dopuścić do zbytniej sukcesji roślin drzewiastych, gdyż może zostać szybko wyparta przez jej znacznie pospolitszą krewniaczkę - rokitniczkę.