| |
POWRÓT
POWRÓT NA STRONĘ GŁÓWNĄ SERWISU
|
Burhinus
oedicnemus
Kulon
|
Dawniej lęgowy w wielu miejscach dorzeczy Odry Wisty, dziś tylko lokalnie
w dolinie Bugu i Narwi, w liczbie poniżej dziesięciu par. Zanikający.
Chroniony. |
|
|
Pochodzenie i systematyka. Gatunek politypowy.
Rozmieszczenie. W Polsce znanych jest obecnie 7
stanowisk lęgowych rozmieszczonych w dolinie Bugu i Narwi; być może gnieździ się
też nad środkową Wisłą.
Zmiany
siedliskowe. Siedliska kulona są nietrwale i ulegają silnemu zanikowi
w wyniku naturalnego zarastania, w ostatnich dziesięcioleciach znacznie
przyspieszonych akcją planowego zalesiania nieużytków.
Wielkość populacji wolno żyjącej. W ostatnich latach
zanotowano zaledwie 7-8 par na siedmiu stanowiskach. Biorąc pod uwagę możliwość
występowania kulonów jeszcze na niektórych starszych, od wielu lat nie
kontrolowanych stanowiskach, stan krajowej populacji można szacować na ok. 10
par.
Kierunek i prognoza zmian populacji.
Od początku XX w. obserwuje się stały
i silny spadek liczebności kulona. Jeżeli ten trend utrzyma się, gatunek może w
Polsce wyginąć jeszcze w tym stuleciu. |
|
|
Przyczyny wymierania.
Spadek liczebności i zanik
kulona zaznacza się w całej środkowej Europie. Główną tego przyczyną jest
znikanie dogodnych miejsc lęgowych w wyniku zalesiania i zagospodarowywania
ugorów i nieużytków, a także wskutek regulacji rzek. Do opuszczenia niektórych
stanowisk prawdopodobnie przyczyniła się również wzmożona penetracja miejsc
lęgowych przez człowieka. Liczebność kulona może spadać również w wyniku
zatrucia siedlisk na obszarach lęgowych i zimowiskach.
Stosowane sposoby ochrony. Podlega ochronie gatunkowej oraz postanowieniom
Konwencji Bońskiej i Berneńskiej.
Proponowane sposoby ochrony. Należy jak najszybciej utworzyć rezerwaty przyrody
chroniące wszystkie znane u nas stanowiska kulona i siedliska w ich bezpośrednim
sąsiedztwie (jak dotąd żadne ze stanowisk lęgowych kulona nie znajduje się pod
ochroną). Ze względu na znaczną wielkość rewirów tego ptaka rezerwaty nie mogą
być mniejsze niż 50 ha. Na terenie rezerwatów należy wprowadzić zakaz zalesiania
oraz, w miarę potrzeby, usuwać nadmiernie rozwijającą się roślinność. W sezonie
lęgowym (od drugiej potowy kwietnia do lipca) powinien tam obowiązywać zakaz
wstępu dla ludzi i wypasu bydła.
|
